Strona główna Forum dyskusyjne Facebook Twitter NK YouTube Instagram Snapchat RSS Kontakt
Forum | Zamów Kartę Diabetyka | Ogłoszenia | Najbliższe spotkania | Infolinie | Karta informacyjna | Wyszukiwarka | Ciekawe linki | Media o portalu | Patronat medialny | Partnerzy | Newsletter
Niedziela, 30 kwietnia 2017 r. diabetyk24.pl
Accu-Chek Performa
Sklep dla diabetyków
Sklep Medmess
Artykuły
Newsletter
O cukrzycy
Cukrzyca typu 2
Odżywianie
Pompy insulinowe i CGM
Glukometry
Nakłuwacze
Peny
Insuliny
DME obrzęk plamki
Zdrowe Nogi
Ciekawostki

Dodaj komentarz
Dietetyk radzi

Uwaga na tłuszcze!
dodano: 3 marca 2011 r.


Monika Adamczyk

Studenckie Koło Naukowe Dietetyków
przy Zakładzie Żywienia Człowieka
Warszawskiego Uniwerstytetu Medycznego,
Sekcja Chorób Metabolicznych
www.skndietetykow.wum.edu.pl



Niewątpliwie najwięcej uwagi w diecie diabetyka jest poświęcane zagadnieniu węglowodanów przyswajalnych i jest to zrozumiałe, bowiem to one, a nie tłuszcze czy białko regulują poposiłkowe stężenie glukozy we krwi. Warto jednak bacznie przyjrzeć się tłuszczom zawartym w diecie osoby chorej na cukrzycę, bowiem one również w istotny sposób oddziaływają na jej zdrowie. W zależności od zawartości w diecie i struktury spożycia mogą się one przyczyniać bądź to do prewencji bądź do rozwoju i pogłębiania powikłań cukrzycy tj. neuropatii cukrzycowej oraz chorób współistniejących z cukrzycą, w tym m.in. otyłości oraz chorób układu sercowo- naczyniowych.


Osoby chore na cukrzycę znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego tj. miażdżyca i występujące przeważnie na jej tle nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca, zawał serca bądź udar mózgu. Jest to związane przede wszystkim ze zmianami w dużych naczyniach krwionośnych wynikającymi ze zbyt wysokiego stężenia glukozy we krwi (hiperglikemii) utrzymującego się przed dłuższy okres czasu. Makroangiopatie obejmują zmiany w naczyniach tętniczych mózgu, serca i kończyn dolnych. Zmiany te mogą rozwinąć się również w małych naczyniach krwionośnych pod postacią tzw. mikroangiopatii, powodując uszkodzenie naczyń krwionośnych oczu, czyli tzw. retinopatię oraz nerek - nefropatię, co w dłuższej perspektywie może doprowadzić odpowiednio do ślepoty oraz niewydolności nerek. Aby do tego nie dopuścić osoby chore na cukrzycę powinny uważać na to jakie tłuszcze i w jakich ilościach spożywają.

Zgodnie z najnowszymi zaleceniami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego w diecie osób chorujących na cukrzycę tłuszcze powinny pokrywać 30-35 % wartości energetycznej diety. Oznacza to, że w diecie zawierającej przykładowo 2000 kcal powinno znajdować się od 66 do 77 gram tłuszczu. Tymczasem, jak pokazują badania, w diecie przeciętnego Polaka w 2000 roku znajdowało się 121 gram tłuszczu, natomiast przeciętna Polka spożywała średnio 99 gram tłuszczu dziennie. Aby ograniczyć spożycie tłuszczów ogółem osoby z cukrzycą powinny unikać spożywania produktów zawierających duże ich ilości, tj. podroby, tłuste gatunki mięs (wieprzowina, baranina, gęsi) oraz tłuste przetwory mleczne (sery podpuszczkowe, pleśniowe czy też topione).

Niezwykle istotna w diecie diabetyka jest również struktura spożycia tłuszczów, a więc zarówno ich pochodzenie (zwierzęce lub roślinne), jak i wzajemne proporcje między tłuszczami nasyconymi oraz nienasyconymi w diecie. W diecie osoby z cukrzycą tłuszcze w większości powinny pochodzić ze źródeł roślinnych tj. olejów roślinnych oraz miękkich margaryn. Są one, bowiem źródłem jedno- oraz wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które wykazują m.in. korzystny wpływ na stężenie lipidów we krwi. Kwasy tłuszczowe jednonienasycone, w tym m.in. kwas oleinowy przyczyniają się do spadku stężenia cholesterolu całkowitego oraz jego frakcji LDL, które to wykazują działanie miażdżycorodne, czyli sprzyjające powstawaniu miażdżycy. Dodatkowo kwasy te powodują wzrost we krwi stężenia tzw. dobrego cholesterolu (cholesterolu HDL), który transportuje cholesterol z naczyń krwionośnych do wątroby, przez co przyczynia się do spowalniania rozwoju miażdżycy. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe należące do rodziny omega-3 tj. kwas alfa-linolenowy zawarty m.in. w niektórych olejach roślinnych oraz DHA (kwas dokozaheksaenowy) i EPA (kwas eikozapentaenowy) pochodzące głównie z tłuszczu rybiego wykazują podobne działanie, bowiem obniżają stężenie cholesterolu całkowitego oraz jego frakcji LDL we krwi, a dodatkowo również obniżają stężenie triglicerydów we krwi i wykazują działanie przeciwkrzepliwe oraz antyarytmiczne. Ponadto mają właściwości przeciwzapalne i wpływają ochronnie na ściany naczyń krwionośnych zapobiegając tym samym rozwojowi i pogłębianiu się w nich zmian miażdżycowych. Wpływ nienasyconych kwasów tłuszczowych na stężenie lipidów we krwi oraz ich źródła w diecie podsumowano w tabelce zamieszczonej poniżej.


Mimo korzystnego wpływu nienasyconych kwasów tłuszczowych na układ sercowo-naczyniowy produktów spożywczych bogatych w te kwasy nie należy spożywać bez ograniczeń, bowiem mają one wysoką wartość energetyczną i ich nadkonsumpcja w dłuższym okresie czasu może przyczynić się do rozwoju lub pogłębiania już istniejącej otyłości pogarszającej stan zdrowotny osób z cukrzycą. W diecie osób z cukrzycą zaleca się więc, aby do codziennego przygotowywania posiłków nie wykorzystywać więcej niż 1-2 łyżek oliwy bądź oleju roślinnego.

Ograniczeniu w diecie osób z cukrzycą powinny ulegać tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, w tym przede wszystkim tłuszcze nasycone, które znacznie podwyższają one stężenie cholesterolu całkowitego, jego frakcji LDL oraz triglicerydów we krwi, będących głównymi czynnikami ryzyka rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego. Ponadto mają działanie prozakrzepowe, co oznacza, że sprzyjają powstawaniu zakrzepów w naczyniach krwionośnych, które mogą skutkować wystąpieniem zawału serca bądź udaru niedokrwiennego mózgu.

Zgodnie z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego w diecie osoby chorującej na cukrzycę tłuszcze nasycone nie powinny stanowić więcej niż 10% wartości energetycznej diety, a w przypadku stężenia cholesterolu frakcji LDL > 100 mg/dl ilość tę należy zmniejszyć do 7%. W praktyce oznacza to, że dieta o wartości energetycznej 1500 kcal nie powinna zawierać więcej niż 12 g nasyconych kwasów tłuszczowych, a dieta o wartości energetycznej 2000 kcal – nie więcej niż 15g. W tabeli poniżej podano zawartość kwasów tłuszczowych nasyconych w przykładowych produktach spożywczych, w przeliczeniu na porcję produktu.

W największych ilościach tłuszcze nasycone występują w tłuszczach zwierzęcych, tj. masło, smalec czy słonina, tłustych rodzajach mięsa, tj. wieprzowina, baranina czy też gęsi oraz podrobach, to jest w nerkach, wątrobie, kaszance czy pasztetowej. Dużo tłuszczów nasyconych zawierają również oleje palmowy oraz kokosowy, mimo iż są to oleje roślinne.

Nie wszystkie tłuszcze pochodzenia zwierzęcego powinny jednak ulec ograniczeniu w diecie osób z cukrzycą. Osoby te mogą odnieść duże korzyści z regularnego spożywania ryb, w tym szczególnie tłustych ryb morskich bogatych w wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, których wpływ na układ krążenia opisano powyżej. American Diabetic Association zaleca, aby w diecie osób z cukrzycą znalazły się przynajmniej 2 dania z ryb w tygodniu, z wyjątkiem oferowanych na rynku smażonych filetów. Najbogatsze w kwasy tłuszczowe omega-3 są ryby morskie, a wśród nich między innymi śledzie, sardynki, makrela, halibut, tuńczyk. Spośród ryb słodkowodnych stosunkowo dużą zawartością tych kwasów charakteryzują się ryby należące do rodziny łososiowatych tj. łososie czy pstrągi.

W diecie osoby cierpiącej na cukrzycę zaleca się ograniczenie cholesterolu pokarmowego do 300 mg dobę, a przypadku stężenia cholesterolu LDL we krwi >100mg/dl ilość tę należy zmniejszyć do <200mg/d. Taka ilość, a nawet trochę więcej, bo około 360 mg cholesterolu znajduje się przykładowo w dwóch jajach kurzych, a więc osoby z cukrzycą nie powinny spożywać więcej niż 2. jaj tygodniowo. Ograniczenie cholesterolu w diecie pozwoli zmniejszyć zbyt wysokie stężenie cholesterolu we krwi, a to z kolei ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych rozwijających się na tle miażdżycy. W największych ilościach cholesterol występuje w żółtku jaja kurzego, podrobach tj. wątroba wieprzowa i wołowa oraz maśle. Ilości cholesterolu zawarte w przykładowych produktach spożywczych podano w tabeli poniżej.

W diecie cukrzyka ograniczeniu powinno też ulec spożycie tzw. tłuszczów trans, które uważane są za nawet bardziej miażdżycorodne niż kwasy tłuszczowe nasycone. Tłuszcze te znacznie podwyższają stężenie cholesterolu całkowitego i jego frakcji LDL we krwi, natomiast obniżają stężenie cholesterolu HDL, który hamuje rozwój procesów miażdżycowych w naczyniach krwionośnych. Zwiększone ich spożycie sprzyja rozwojowi choroby niedokrwiennej serca, nazywanej również chorobą wieńcową. Tłuszcze trans w największych ilościach występują w zupach i sosach z proszku, przemysłowo produkowanych ciastach i ciasteczkach, pieczywie cukierniczym, batonikach czekoladowych, czekoladzie, chipsach, krakersach i żywności typu fast food tj. frytki czy hamburgery. W mniejszych ilościach są obecne również w margarynach twardych (kostkowych).



Jeśli jeszcze tego nie zrobiliście, koniecznie polubcie nasz profil na FB!


reklama






Najnowsze komentarze [7]

Masz swoją opinię na ten temat? Tu jest miejsce, gdzie możesz ją wyrazić! Pisz, komentuj
i dyskutuj. Pamiętaj o tym, że nie będą tolerowane niecenzuralne wypowiedzi i wulgaryzmy.

~T2  IP: 89.66.17.xxx(2017-01-19 20:26:22)
Artykuł może i i teresujący ale nie na tym portalu!!!

~Aktywista  IP: 91.240.31.xxx(2016-07-28 20:20:28)
Ale pierdoły.... Dramat to jakieś badania chyba sprzed stu lat. Dwa jaja tygodniowo, dwie łyżki oliwy dziennie... Jestem osobą aktywnie trenującą kulturystykę, przygotowuję się powoli do zawodów, tłuszczu jem znacznie więcej i wyniki mam znacznie lepsze.

~Kasia  IP: 78.9.51.xxx(2014-01-16 14:42:54)
Totalna bzdura! O|leje i miekkie margaryny na cukrzycę? Przecież obecna epidemia cukrzycy typu II właśnie nasiliła sie od II wojny światowej, kiedy to wcisnięto ciemnocie, że tanie i byle jakie margaryny chemiczne sa lepsze od naturalnego masła i smalcu... Lemingi, obudźcie sie i zacznijcie mysleć! Cukrzyca jest chorobą uleczalną, ale nie jest to łatwe. Im dłużej pracujesz na nią, tym dłużej będziesz z nią walczył...

~irek  IP: 78.8.165.xxx(2013-03-06 10:04:23)
Ciekawy artykuł, jednak dalej nie wiem jaki co konkretnie mają tłuszcze do cukrzycy. Wiadome jest podnoszenie frakcji cholesterolu, co powoduje chorby układu krwionośnego itd.. tylko co to ma do cukrzycy??

~T2.62  IP: 89.73.154.xxx(2012-01-12 18:43:25)
Proponuję przeczytać książkę Życie bez chleba można dostać szoku co jest szkodliwe , a co nie. Natomiast nie jest dla mnie żadną wyrocznią amerykańska agencja żywności dopuścili aspartam jako nieszkodliwy.

~any78  IP: 46.112.50.xxx(2011-12-02 23:29:51)
A ja nie potrafię oprzeć się masłu! Potrafię zjeść kostkę 200g w ciągu 2 dni.Ogólnie odżywiam się dość jałowo,bez cukru,przypraw,soli.Częstym moim posiłkiem jest kasza manna na wodzie-oczywiście z masłem ;) Choruję już 23 lata i dopiero teraz wyskoczył mi zbyt duży cholesterol...Czasami śmieję się,że jestem uzależniona od sportu,wody mineralnej i MASŁA.Czy ktoś wie jak wyjść z maślanego uzależnienia? Dodam,że mam 33 lata i malutką niedowagę 166cm/50kg

~MAGDA  IP: 83.168.108.xxx(2011-03-13 17:02:56)
iuz mówi sie ze nic jesc niewolno cukrzykowi ieszcze troche to napisza ze cukrzyk musi zdechnac .


Powrót Do góry

mojacukrzyca.org - Dietetyk radzi: Uwaga na tłuszcze!
Jeżeli na tej stronie widzisz błąd lub masz uwagi, napisz do nas.


Dana Diabecare R
Microlet Next
Przydatne
Informacje
Ogłoszenia
Sklep dla diabetyków
Kącik literacki
Wszystko o Accu-Chek
Specjalista radzi
DiABEtyK
Polecamy
Magazyn PEN
Na komputer i telefon
Ministerstwo Zdrowia
Światowy Dzień Cukrzycy
Cukrzyca tamtych lat
O portalu

Redakcja portalu | Napisz do redakcji | Newsletter | O portalu | Media o portalu | Linki | Partnerzy | Nasze bannery | Logo do pobrania | Patronat medialny
Portal mojacukrzyca.org ma charakter jedynie informacyjny. Wszelkie decyzje odnośnie leczenia muszą być podejmowane w porozumieniu z lekarzem i za jego zgodą.
Portal jest prowadzony przez osobę fizyczną wyłącznie w celach osobistych. | Copyright © mojacukrzyca.org 2001-2017 Wszelkie Prawa Zastrzeżone
Ostatnia modyfikacja: Piątek, 28 kwietnia 2017 r.

Zadaj pytanie on-line